Soren Kierkegaard

Dünyada mutsuz sevgi üstüne çok şey söylenmiştir; bu terimin ne anlama geldiğini herkes bilir: Sevenlerin birbirine kavuşamaması. Ve bunun sebepleri de... Eh, bir sürü sebep olabilir. Mutsuz sevginin başka bir çeşidi daha vardır: Bizim sözünü ettiğimiz, tam bir dünyevi benzeri bulunmayan, ama yine de bir an için üstünkörü konuşacak olursak, dünyevi bir ortamda hayal edebileceğimiz sevgi. Bu mutsuzluk sevenlerin birbirine kavuşamamasının sonucu değil, birbirini anlayamamasının sonucudur.

Grek kuşkucusu, duyumun ve dolaysız bilmenin doğruluğunu reddetmiyor, hatanın temelinin tamamen farklı olduğunu söylüyordu - hata, çıkardığım sonuçtan gelir, diyordu. Sonuç çıkarmaktan sakınabilirsem, hiçbir zaman aldanmam. Örneğin duyum bana yakından kare şeklinde görülen bir nesneyi uzaktan yuvarlak gösterirse, ya da sudan çıkarıldığında düz olduğu görülen bir çubuğu sudayken kırık gösterirse, duyum beni aldatmış olmaz - ancak o nesne ve o çubuk hakkında bir sonuç çıkardığım zaman aldanırım.

Felsefik kitapları okumayı çok seviyorum önceden çok sıkıcı buluyordum çoğu şeyi anlamıyordum bile ama okudukça bağımlısı oluyorum ciddi anlamda ufkumu genişletiyor. Hakikat arayışıma devam ederken “her arayan bulmaz ama bulanlar hep arayanlardır.” mottosuyla devamlı araştırarak, sorgulayarak felsefenin hayatımda vazgeçilmez olduğunu anladım. 3. Üniversite olarak felsefe okuyacağım böyle bir kararı vermiş bulunmaktayım. Geçici heves mi bilmiyorum ama denemekte fayda var.

Soren Kierkegaard nasıl birisi; melankolik birisi, asıl mutluluğa varoluşumuzu sorgulayarak ulaşabileceğimizi ifade ediyor.
Bu kitabında erotik aşk üzerinden olaylar dönüyor ama bu erotik kafamızdaki şekliyle değil, aşk. Bilinçdışında yatanların çakırkeyif hali olma durumuyla dışavurumu. Freud göz kırpıyor hemen. Konusu da ilginç zaten…

Öznel varoluşçu söylemleri tasavvufi bir etki de yarattı ben de. Yunus Emre’nin “bir ben var benden içeri.” sözünü getirdi aklıma. Gerçi Soren’in tanrı ve tasavvufi anlayışı çok farklı insanı zorlayan filozoflardan biri olduğunu düşünüyorum. Derinliklerine inmek için bayağı efor sarf etmek çok okumak gerekli. 94 sayfalık derya denizin içinde boğuldum ben arkadaşlar.. Kolayca okuyacağınız bir eser asla değil onu söyleyeyim.

. “.. bir kuytudan dinlendiği ve insanın fark ettirmeden dinlenmek zorunda kaldığı vakit kulağa en tatlı ve en büyüleyici gelir. Velhasıl, benim sık sık kuytu köşeme çekilmeye yeltenmiş olmam bundandır.Şimdi sükunete kavuşmak için geceye ihtiyaç duymamayı öğrendim.”
“… lakin tek başına sessizlik mukaddestir.” diyor bir başka alıntısında. Kendini aramak ve kendini keşfetmek için yalnızlık şart. Her şey algılayanın varlığına bağlı biraz da.Bizim algıladığımız dünya bizim beynimizdeki bilgilerle var olur. Kuantum mekaniğinin kopenhag yorumlaması gibi. Daha çok sorgu daha çok anlamsız cevaplar..

Felsefe sever okurlara öneririm.

Kierkegaard’ın felsefesini anlamak,kendisini tanımak için podcast bırakıyorum şuraya;

https://open.spotify.com/episo ..

103 sayfalık bir kitap ama okuması gerçekten zorlayıcı bir çırpıda okumayı beklemeyin.Bir bütünlük de söz konusu değil okurken gerçekten başım ağrıdı. Hakikat Şaraptadır kitabıyla tanıdım Kierkegaaard’ı.Hayatı boyunca melankoli ve varoluşsal kaygılarla boğuşmuş ayrıca kendi kişisel çaresizliğinin ve melankolik yapısının evlilik için uygun hale getirmediğine inanıyor, kendi felsefi çalışmalarının ve inancının derinliklerini keşfetme sebebiyle bağlılığının evlilik ve aile hayatının sorumluluklarıyla uyumsuz olacağını düşünüyor.Ne hikmetse bunu çok sonradan anlıyor. Varoluşsal sorgulamalarına ve yazın hayatına devam etmek için tam bir özgürlüğe ihtiyaç duyduğunu düşünüyor bu kararının ardından da evlilik hayatının sınırları içinde imkansız olacağını düşünüp Reginesine bay bay diyor. (Kendini bulma arayışındasın eyvallah ama kızı neden terk ettin zavallı kız intihar etmeyi bile düşünmüş. ) Hiç evlilik yapmadığını düşünmüştüm araştırmalarım neticesinde evlilik yapmış sanırım (yanlışım olabilir de bilmiyorum.) Eee mübarek adam evliliğin tadına bakmışsın ne olduğunu biliyorsun Regine ile neden gönül eğlendirdin. Sevdaya bir kararlılık katmak gerekir diyorsun en büyük kararsız sensin. Kitabı okuyunca neden evlenmelisin, neden evlenmemelisin diye açıklamalarını 2’ye ayırmış diyebiliriz.

Kierkegaardın evlilik anlayışı hakkında anladığım biraz ikiyüzlü davranması; burada iki ayrı konu var:
Soren Kierkegaard’ın hayatındaki özel seçimleri-dinin ahlakla ilişkisini temele alıp biraz da hegelyen düsturuyla serpiştirmiş bir şeyler…

Kierkegaard asla evlenmenin ahlaki bir gereklilik olduğunu söylemez. Evliliğin ya da evlenmemiş yaşamın sizin için hangisi ahlaki olarak geçerliyse onu seçin der.Kendimize şu soruları sorabiliriz: Kendimize karşı her zaman otantik olanı mı aramalıyız, evlilik şart mı? Evlilikte “iyi” ne anlama geliyor? Evlilik “etik” bir karar mı? Yoksa evlilik hedonizme boyun eğmek mi?
Beyin yakmayı seviyorsanız okuyunuz.