Orhan Pamuk İncelemeleri

Derin bir nefes alarak başlıyorum yazmaya. Hani bazı kitaplar vardır, ne konuşacağını ne anlatacağını bilemezsin ya; işte ben de tam olarak o noktadayım şu anda. Aslında kitabın içeriğinden çok, Nobel ödülü almasına başta çok şaşırmıştım. Şimdiye kadar birçok Nobel ödüllü kitap okudum ama böylesine ilk defa rastlıyorum.

Bence Nobel ödülü almasının tek bir açıklaması var ve ben de buna katılıyorum: Kitabın içinde okuduklarımız ve hissettiklerimiz sanki gerçek bir hikâyeymiş gibi bize geçiyor. Her satır, her cümle bana sanki o anı gerçekten görmüşüm, o olaylara şahit olmuşum gibi hissettirdi.

Daha 15 yaşındayım ve şuna çok inanıyorum: Her yaş, bir kitabı farklı şekilde yorumlar. Aynı kitabı farklı yaşlarda okuduğumuzda bambaşka cümleler ve bambaşka duygular ortaya çıkabilir. Ben şu an bu yaşımda bu kitabı okuyorsam kendime bir söz veriyorum: İleride başka yaşlarda da tekrar okuyacağım. Çünkü o zaman hissettiklerimle şu anda hissettiklerimin aynı olmayacağını biliyorum.

Hatta Allah nasip ederse ilerleyen yaşlarımda bu kitabın müzesini de gezmek isterim. Belki müzeyi gezdiğimde şu an hissettiğim duygulardan çok daha farklı şeyler hissedeceğim. Çünkü bazen bir hikâyeyi sadece okumak değil, onun izlerini görmek de insanın iç dünyasında başka kapılar açabiliyor.

Benim yaşımdan daha büyük insanların bu kitap hakkında yazdıklarını okuduğumda onların çok farklı duygular hissettiğini gördüm. Hatta bir an içimden “Acaba aynı kitabı mı okuduk?” diye düşündüğüm bile oldu. Çünkü onların hissettikleriyle benim hissettiklerim oldukça farklıydı. İşte o zaman anladım ki bu kitap gerçekten Nobel ödülünü hak ediyor.

Ben kitabı okurken daha çok bana ne anlatmak istediğine odaklandım. Bazı satırlarda, hatta bazı sayfalarda içimden Füsun için “ah” dediğim anlar oldu. Kemal’e kızdığım, sinirlendiğim sayfalar da vardı. Ama kitabın sonunda şunu anladım: Hayat bazen karşımıza yanlış insanları yanlış zamanlarda çıkarabilir. Biz de o insanları doğru kişi sanıp onlarla bir ömür geçirmek isteyebiliriz. Ama aslında o doğru sandığımız yanlış insanlar, belki de çok daha güzel olabilecek bir hayatı mahvedebilir.

Bu kitaptan çıkardığım en büyük ders ise şu oldu: Hayatımıza kim girerse girsin, ne yaşarsak yaşayalım hayallerimizden vazgeçmemeliyiz. Çünkü insanın hayalleri, onu hayata bağlayan en güçlü şeylerden biridir.

‎neresinden başlamalı...
‎Kitap elimde yoktu, Storytel sesli kitap uygulamasında Murat Eken'in sesinden dinledim romanı. O kadar muhteşem bir seslendirme yapmış ki hayran kalmamak mümkün değil.
‎
‎Yaklaşık 18 saat süren bu seslendirmeyi bi tık hızlandırarak 14 saatte tamamladım. Yaşadığım küçücük kasabada bazen yolumu uzattım, bazı geceler çok az uyudum, her boş anımda taktım kulaklığımı, dinlerken uyuya kaldım, sonra yeniden aynı dakikayı bulmak için çabaladım ve tek bir sayfasını bile atlamadan bitirmeyi başardım.
‎
‎Orhan Pamuk'un yıllar önce "Kar" kitabını okumuştum. Kalemi çok güçlü. Yaşantısı, inancı, görüşü... bunlar benim ilgi alanım dışında. Bu arada kitabı bitirir bitirmez Netflix de dizisi yayınlanmaya başladı. Ardından bir kaç gün bu diziyi bitirme telaşına düştüm. Dizinin bir tanıtım videosunda hiç bir dizi ya da filmin kitaptaki duyguyu bana hissettirmeyeceğini yorumlamış olsam da bunun aksi oldu.
‎
‎Dizi ile ilgili fikrimi bildirmeden önce Orhan Pamuk'un Kemal karakteri ile ilgili verdiği talihsiz bir röportajına denk geldim ve bunları duymasaydım keşke dedim. Hikâyelerini sevdiğin birini araştırıp, tanımaya başlayınca bütün büyüsü bozuluyor zihnin ve kalbinde çizdiğin portre ile. Bunu yaşamamayı dilerdim.
‎
‎Kitabının analizini yapmıyorum, doğru. Belki de ne yazsam eksik, ne anlatsam yetersiz kalacağından mütevellit. Çünkü eleştiriye çok açık bir kitap. Neden bunları yazmıştan ziyade nasıl yazmışa gidiyor aklım. Rahatsız eden bölümlerine değil anlatmak istediğine yoğunlaşmak istedim.
‎
‎Dönem dizi, film ve kitaplarının hastasıyım. Beni en çok etkileyen yazarın edebiyatı, İstanbul'un ruhu, Sibel'in hanımefendiliği ve dinlerken ya da izlerken not almayı unuttuğum birçok an ve alıntılardı.
‎
‎Kitabın adını nereye yazsanız psikologlardan tutun, en usta sanatçılara kadar karakterlerin analizleri tek tek yapılmış. Fakat Füsun'un sokakta karşılaşıp etkisinde kaldığı bir trafik kazası vardı. Kendi sonu ile bağlantısı olduğunu başka kimseden okumadım ya duymadım. Bence burası da çok önemli bir detay.
‎
‎En yakın zamanda müzeyi ziyarete gideceğim, mutlaka.
‎O zaman herkes sevdiğine iyi baksın. Zira; "dünya canavar ruhlu insanlarla dolu."
Orhan Pamuk Masumiyet Müzesi

Kitabın Adı: Kırmızı Saçlı Kadın
Yazarı: Orhan PAMUK
Yayınevi: @yapikrediyayinlari
Türü: Roman
Basım Yılı: Nisan 2021
Sayfa Sayısı: 195 Sayfa

Düşünceler: 20-25 yıl önce çoğu insan adını dahi bilmiyorken tanışmıştım Orhan PAMUK ile. Önce " Beyaz Kale " isimli kitabını sonrada " Benım Adım Kırmızı " romanını okumuştum. Arada okuduğum onca kitaba rağmen " Benım Adım Kırmızı " anlatım yoğunluğu, özgün üslubu ile bence hâlâ en iyi yerli romanlardan birisidir.

Uzun bir aradan sonra yazarın okuduğum ilk kitabı bu. Cem isimli babası tarafından terkedilen gencin 1980 'li yılların ortasından günümüze uzanan öyküsü anlatılıyor. Mahmut Usta ile çorak bir arazide kuyu kazıp su ararken yaşadıkları ülkemizin dönüşüm sürecine ışık tutarken Doğu, Batı kültürleri arasında da köprü kurarak destansı bir havaya büründürüyor eseri.

Batı ' nın Kral Oidipus Efsanesi ile Doğu 'nun Rustem ile Sührab arasında gezip gelen eser kültürlerin farklılık ve karşıtlıkları üzerinden toplum yaşamına etkilerini usta bir dille anlatıyor.

Kahramanın aşk, kıskançlık, sorumluluk , geçmişle hesaplaşma, özgürlük ve duygusal yasaklar üzerine sık sık kafa yorması okuyucuyuda düşünmeye, analiz yapmaya sevkediyor.

Oldukça akıcı bulduğum eserin en onemli handikabı romanın her yerine serpilmiş olan Oidipus ve Sührab kompleksleri. Konuşmalarda, tavırlarda, sokakta yürürken bile herşeyi ona bağlamışlar. Sık sık bahsedilmesi ,yinelenmesi bıkkınlık verdi bana.

Gelgelelim tavsiyeye. Daha önce hiç Orhan PAMUK okumamış iseniz bu kitabı önermem. " Benım Adım Kırmızı " yı okuyun öncelikle. Sonra " Beyaz Kale " 'de olabilir. Eğer hepsini okumuş iseniz bunu okuyabilirsiniz ama ben daha önce okuduğum kitaplarının tadını alamadım açık konuşmak gerekirse.

Çok kitaplı bol okumalı günler diliyorum tüm kitap dostlarına

Kitabın Adı : Masumiyet Müzesi
Yazarı: Orhan Pamuk
Yayınevi : YKY
Türü: Roman
Basım Yılı : Eylül 2023
Sayfa Sayısı : 524 Sayfa

Düşünceler : 2006 yılında Nobel Edebiyat Ödülü 'nü kazanan Orhan Pamuk ülkemizin önemli bir kısmını gururlandırmış , bu başarı O'na dünya çapında bir ün sağlamıştı.

Oysa ben O'nu çoğu kişinin adını dahi bilmediği yıllarda biliyordum. Yıllar önce ortaokulda okurken " Beyaz Kale " isimli tarihi romanını okumuştum. Daha sonra okuduğum " Benim Adım Kırmızı " ise hala en sevdiğim kitaplar listesi yapsam rahatlıkla ilk ona girer.

Yazar bu bayağı uzun romanında 1975 yılından etkisi günümüze kadar süren ve sonu trajedi ile biten bir öyküsünü anlatır.

Sibel isimli kendisi gibi zengin ,kültürlü bir kızla nişanlanmak üzere olan Kemal 'in tesadüfen karşılaştığı komşusu ve uzak akrabası Füsun ile gelişen aşkı ve süregelen olaylar zinciri bu romanın konusunu oluşturuyor.

Aşk,mutluluk,sadakat ,ahlak ,aile gibi kavramların sorgulandığı eserde İstanbul'u sosyal yaşamı da detaylıca inceleniyor.

Anlatımı kurgusu güzel, akıcı eserin eleştireceğim yönü ise maalesef bazı yerlerde çok aşırıya gidip bizi sıkan detaycı anlatımı. Bu kadar detaya gerek olmadığını eserin daha kısa yazılıp daha okunabilir olabileceğini düşünüyorum. Onun dışında birazda ağır bir roman. İlk sayfayı okuduğunuzda ne demek istediğimi anlayacaksınız.

Kitap ile ilgili müzesi dahi yapılan oldukça ses getiren eserin bu övgüyü hakedecek kadar mükemmel bir kitap olmadığını düşünsemde yine de zevkle okunabilir diyorum.

Belki benim beklentilerime uygun değildi, belki de haleti ruhiyem ile bütünleşip eşsiz bir eser havası vermedi ama önçe ( sorun bende de olabilir ) bu kitap yerine " Benim Adım Kırmızı " eserini okumanızı isterdim seçme şansım olsa idi.

Beyaz Kale'den sonra Orhan Pamuk'tan beğendiğim tek kitaptır bu. Güzel bir senaryosu var. Slice of Life tarzında, hayatın içinden, insanların günlük uğraş ve problemleriyle ilgili yazılmış bir kurgu. Kitap, ana karakterin yaptığı bir yanlışla başlıyor.

Düzeltmek için çabalamak yerine daha da derine batan ve geleceğini, rüzgarlarının kendisini estiği istikamete götürmesine izin veren tutumuyla hayatının bir döngüde sıkışıp kalmasını, yine durgun ve uyumlu bis üslupla anlatmış yazar.

Bu sebeple hem konusunu hem de karakterlerin sunumunu, gelişimini beğendiğim için Orhan Pamuk'tan öncelikle bu kitabı öneriyorum soranlara.

Bu kitabı okuyalı yedi sene olmuştur. O zamanlar okurken çok akıcı olması ve romantizm, drama kaçan bir konusu olması dikkatimi çekmişti. Kitapta beni rahatsız eden bazı noktalar olsa da onları pek fark etmemiştim. Şimdi bu kitabın konusunu ve karakterlerini hatırlayınca beni rahatsız eden noktaları açık bir şekilde görebiliyorum.

Adamın hem akrabası hem de kendinden çok küçük biriyle rastgele bir ilişki yaşamasından tutun, kız evlendikten sonra kocasıyla olduğu eve sürekli gidecek kadar takıntılı olmasına kadar hiçbir romantizm içermiyordu. Kitapta aktarılmak istenen mecnun gibi gösterilmeye çalışılmış bir adamın aşk acısı fakat insanları biraz tanıyan birisi rahatlıkla buradaki yanlış olan şeyleri fark edebilir.

Bu bakımdan tekrar okusam asla keyif alamayacağım bir kitap oldu.

17. Yüzyılda korsanlar tarafından esir alınan Venedikli bir adamın öyküsü anlatılmış kitapta. Birine köle olarak satıldıktan sonra olayların ikinci ana karakteri diyebileceğimiz, görüntü olarak da kendisine benzeyen bir hocaya veriliyor. Bu yerli hoca, Venedikli köle gibi, bir şeyleri araştırmaya meraklı. Böyle batıdan gelmiş donanımlı birini bulunca ondan her şeyi öğrenmek istiyor. Kısa zaman sonra birbirlerine alışıyorlar ve karşılıklı bilgi verip birlikte bir silah üzerine çalışıyorlar dönemin padişahı için.

Kitabın ortasından sonlarına doğru hiçbir şey açıkça okuyucuya sunulmuyor. Her şey gizli ve okuyanın nasıl çıkarım yapacağına bağlı. Nedir ne değildir bilmek istiyorsanız sadece kitabı okuyup bitirmek sizi tatmin etmeyecektir. Araştırmak ve yer alan motifleri başkasından öğrenmek zorundasınız. Aksi halde sizi etkileyen derin bir roman olarak kalır aklınızda, bende olduğu gibi.

Baş karakterin adı kısaca, Ka
Kitabın adı, Kar
Olayların geçtiği yer, Kars
Ka'nın Kars'ta kaldığı otelin adı, Karpalas

En hoş tabirle; Ka, Kar, Kars, Karpalas

Yazar, kadın intiharlarının artması ve eski bir davası için Franfurt'tan Kars'a gelen şair Ka'nın karşılaştığı olaylar döngüsünü, siyasal boyutunu, aşkını, farklı karakterler adı altında şefkati, hırsı, kıskançlığı, mantığı, sosyal ekonomik kavramları ve dahasını konu olarak işliyor .
Kars'ın yağan karını, o dar sokaklarını, tren istasyonunu, bembeyaz güzelliğini okurken oraya gitmeyi ne çok hayal etmiştim. Şimdi yazarken hala orayı görmeyi istediğimi farkettim.
Okurken bazı satırlarında rahatsız eden düşünceleri olsa da, yazarın son sayfadaki açıklaması ile birçok yere çekilecek olan bu kitabına bakış açısını değiştirdiğine inanıyorum.
"Bana göre romanlar, insanlar hakkında ahlaki yargılar vermek için değil, onları anlamak için yazılır."