Martin Eden

Martin Eden, kapıdan içeri girdiği o ferah girişin aslında onu nereye götüreceğini bilseydi yine de o kapıdan içeri girer miydi?

Gerçekte aşk insanı ne kadar değiştirebilir  bilemiyorum ama Martin  Eden'i tepeden tırnağa değiştiriyor. Üstelik bunu emek vererek, dürüstçe gerçekleştirmesi karakterin en sevdiğim yanı oldu. Kitaplara meraklı, öğrenmeye aç bu genç adam kendini aşık olduğu kadının yanına yakışır bir hale getirmek için çok çalışıyor. Zamanla ait olduğu 'alt sınıftan' daha farklı düşünmeye başlayan Martin, hayatını devam ettirebilmek için yazar olmaya karar veriyor. Bu süreçte okuyor, yazıyor ve asla vazgeçmiyor. Nihayetinde gelişen bir çok olaydan sonra toplumdan kabul gören Martin sevdiği kadına şöyle sorar:
"Neden daha önce göze almadın?" diye sordu sertçe.
"İşim gücüm yokken... Açlıktan ölürken... Şimdi kimsem o zaman da aynı adamdım, insan olarak, sanatçı olarak aynı Martin Eden' dım; o zaman neden yapmadın? Kafamı duvarlara vura vura kendime sorduğum soru buydu." (s.457)
Yazar Jack London ile Martin Eden'ın hayatları arasında benzerlik olduğu belirtilen kitapta bir aşk hikayesi ve toplumsal sınıf farkının yan ısıra, felsefe, politika ve varlık konuları da çok güzel işlenmiş.

Bence Martin yine o kapıdan seve seve girerdi. Keyifli okumalar.

Roman, yoksul bir denizci olan Martin Eden’ın, bir gün tesadüfen tanıştığı Ruth Morse adlı genç ve eğitimli bir kadına aşık olmasıyla başlar. Ruth’un bilgili, kültürlü ve yüksek sınıftan biri oluşu, Martin’i kendini geliştirmeye iter. Okuma, yazma, edebiyat ve felsefeye sarılan Martin, sınıf atlama ve Ruth’un seviyesine ulaşma hayaliyle büyük bir içsel dönüşüm yaşar.Martin, yazarlık konusunda olağanüstü bir çaba gösterir; açlık, yoksulluk, reddedilmişlik ve yalnızlıkla mücadele eder. Zamanla eserleri fark edilmeye başlar ve şöhret kazanır. Fakat bu başarı, ona mutluluk değil; toplumun ikiyüzlülüğünü, sınıf farklarının adaletsizliğini ve kendi iç dünyasındaki boşluğu gösterir.Ruth’la olan ilişkisi de bu süreçte büyük değişime uğrar. Martin, kendisine değer verilmediğini ve aslında başarıya değil kişiliğe bakılması gerektiğini geç fark eder. Şöhretin getirdiği değişim ve çevresindeki insanların çıkarcı tavırları, Martin’i giderek daha karanlık bir ruh hâline sürükler ve hayatında süpriz bir son onu bekler .

Martin Eden, Jack London’ın kendi yaşamından izler taşıyan yarı otobiyografik bir eser… Aslında Martin, London’ın kılığına bürünmüş hâli; bu yüzden romanda hissettiğimiz tüm duygular gerçek bir mücadelenin yansıması gibi geliyor. Dönemin sanatçılarının acılarını, yokluklarını, hayal kırıklıklarını okurken insan “Böyle bir eseri bazı şeyleri yaşamadan yazmak mümkün değil” diye düşünüyor.

Roman boyunca aklımda hep şu sorular vardı:Gerçek mutluluk ne?
Bir amaca ulaşınca gerçekten mutlu olunuyor mu?
Ya sevdiğin insana kavuşmak?
Bu soruların peşinden gide gide finale geliyorsunuz ve o final… Kimse Martin’in o sonunu kolay kolay unutamaz.
Gerçek hayatta da insanların ikiyüzlülüğünden yorulup kendi kabuğumuza çekilmiyor muyuz? Kaosa güvenmek yerine kitaplara sığınmıyor muyuz? Martin’in yaşadıkları aslında hepimizin hayatından izler taşıdığı için belki de bu romanın etkisi kimsenin içinden çıkmıyor. Paranın oluşturduğu sınıf farkları ise ne yazık ki her dönemin değişmeyen acı gerçeği.
Kitabı bitirdiğinizde belki mutlu olmayacaksınız…
Ama Martin Eden, hayatınızın en unutulmazları arasına girecek.