Dorian Gray’in Portresi

Kitabı Alfa Yayınları baskısından okusam da bitirdikten sonra tabletten Everest Yayınlarının şu Dorian Gray’in Portresi baskısının girişini ve açıklamalarını okudum, görsellerini inceledim. Eğer romanı okuduktan sonra bu basımdan yararlanmasaymışım hem yazara hem de kitaba dair pek çok şey eksik kalacakmış. Mesela neler öğrendim kitaba dair:

• Roman yayımlandıktan sonra, İngiliz basınında aşırı korku ve paranoya derecesinde tepki ile karşılanmış. Çünkü roman, Victoria çağı sonlarında yavaş yavaş ayyuka çıkmaya başlayan eşcinsel ilişkileri ilk kez gözler önüne sermiş.
• Dorian Gray’in Portresi, İngiliz dilinde yazılmış, eşcinsel arzunun doğasının araştırıldığı ilk roman olarak geçmekteymiş.
• Oscar Wilde sonraki baskıda, gelen tepkilerden dolayı yayıncısının ısrarı üzerine kitabın ilk basıkısında bulunan, eşcinsellikle ilgili unsurları ya değiştirmiş ya kaldırmıştır. Zaten bir süre sonra da bir sebepten ötürü yolu İngiliz mahkemelerine düşer ve eşcinsellikten yargılanıp iki yıl hapse mahkum edilir, hatta mahkemede bu kitap bile aleyhinde delil olarak kullanılır, yer yer pasajlar okunur.

Romandaki kişilerden bazıları gerçek hayattan ilhamla yazılmış olabilir, yani bir ‘roman á clef’ (anahtarlı roman; kahramanlarının, gerçek hayattan kişileri temsil ettiği roman) olabilir de olmayabilir de. Temsil edildiği düşünülen karakterler:
• Lord Henry Wotton: Lord Ronald Sutherland Gower
• Basil Hallward: Frank Miles
• Dorian Gray: John Gray

Oscar Wilde romanındaki bu karakterlerle ilgili şöyle demiştir:

“Ben kendimin Basil Hallward olduğumu sanıyorum, herkes Lord Henry’yi ben sanıyor, Dorian benim olmak istediğim kişidir - belki başka çağlarda.“

Yaşamı boyunca işlediği her günah keşke yanında kesin ve çarçabuk cezasını da getirseymiş kendisi için daha iyi olurmuş. Cezada arındırıcılık vardı. Adam olanın çok adil bir Tanrı’ya yapacağı dua “Günahlarımızı bağışla“ değil, “Kötülüklerimiz için bizi cezalandır,“ olmalıydı.